Brand!

Woensdagnacht om een uur of drie werd ik wakker en zag ik een fel licht door mijn witte gordijnen schijnen. Dit ging gepaard met getik op de ruit en de stem van Joyce die mijn naam riep. Slaperig deed ik de schuifdeur open en daar stonden Joyce en Rolf om mij te waarschuwen dat er aan de overkant van de vallei brand was. Ik was eerder al wakker geworden van een brandlucht, maar had daar verder geen aandacht aan besteed denkende dat het de schoorsteen was.

Joyce maakte zich duidelijk zorgen. We moesten wakker blijven en de boel in de gaten houden. Een beetje overdreven vond ik toen nog. Even later kwam er een ”appje” binnen van Elsie en Kevin, de eigenaren van ons verblijf. Zij werden in Kaapstad door een orkaan uit hun slaap gehouden en hadden via de buurtapp van buren over de brand vernomen. We konden beter onze koffers pakken voor het geval de situatie uit de hand liep.

Halfslachtig begon ik daarmee. Er viel immers niet veel anders te doen zo midden in de nacht anders dan naar de brand kijken die over de heuvel onze richting op kroop. Maar wat een paniek om niets! Dus die koffer weer leeg en terug op de kast. Lekker weer naar bed gegaan om er bijna direct weer uit te springen met het inzicht ‘better safe than sorry’. Een klein uurtje later stonden mijn koffers en rugzak klaar. Ik kon er zo vandoor en dat voelde rustiger. Om een uur of zes leek het vuur onder controle en ben ik toch maar weer m’n bed in gekropen om nog een uurtje slaap te pakken.

’s Ochtends zijn we naar school gegaan met het idee dat we bij calamiteiten zo weer thuis zouden zijn om ons boeltje op te pakken. Vanuit school kijken we ”onze” valei in en konden we zien dat in de loop van de dag de rook daar dikker en dikker hing. Bij thuiskomst stond de hele vallei inderdaad weer vol rook en leek het vuur zich door de nog steeds stevige westenwind te hebben verspreid door de bossen richting het oosten. Het vuur bleef maar dichterbij komen. Als het maar niet het rietbed zou bereiken, want dan zou het zich razendsnel naar de overkant, naar ons, verplaatsen.

’s Avonds werd pas echt zichbaar hoe ernstig het was. Een enorme plek stond in brand met her en der verspreid kleine brandjes. Het vuur van de avond ervoor leek ook weer op te laaien. Van achter de heuvel kwam een enorme oranje gloed. Mobiele telefonie en internet werkten niet meer, dus er was geen communicatie meer mogelijk. We besloten om bij toerbeurt te waken. Ieder anderhalf uur met als eerste mijn shift van om 22:00 tot 23:30 uur. Toen ik naar bed ging leek de situatie weer onder controle, maar de volgende ochtend hoorde ik dat het vuur gedurende de nacht toch steeds weer de kop op had gestoken.

We zijn nu vrijwel zeker uit de gevarenzone. Af en toe zie je her en der de rookontwikkeling weer toenemen, maar de opflakkeringen zijn snel onder controle. Men zit er vierentwintig uur per dag bovenop. Maar dat het gevaar reeel was blijkt uit de vele branden die we hier in de omgeving hebben gehad. In de stad Knysna, vijftig kilometer verderop, zijn meer dan 10.000 mensen geevacueerd. Meer dan vijfhonderd huizen en een school gingen in vlammen op. Het ziekenhuis is getroffen (ik weet niet in hoeverre) maar alle patienten zijn naar het ziekenhuis in George overgebracht. Ook bij de plaats Sedgefield, waar de wekelijkse markt is, ontstonden enorme branden. En als klap op de vuurpijl werd toen ook het vliegveld van George bedreigd door een naderende brand!

Tot zondagmorgen is er op grote schaal geblust. Alleen door de inzet van blushelicopters, die de hele dag en nacht af en aan vlogen, hebben ze de branden onder controle gekregen. Het nablussen gaat nog zeker tien dagen duren. De schade is enorm.

De branden zijn ‘ongelukjes’ die door de harde wind in combinatie met droogte en watertekort zo’n enorme onvang konden krijgen. Maar er zijn ook boze stemmen die beweren dat ze worden ook aangestoken uit politieke overwegingen. Destabiliseren van de Kaap provincie die niet meer in handen van het ANC is. De branden zouden de boel destabiliseren…

Zeshonderd brandweerlieden hebben een hels karwei geklaard. Heel veel mensen zijn dakloos geworden. Er is op grote schaal en goed georganiseerd hulp op gang gekomen. De blushelicopters vliegen nog wel even om na te blussen. Dat gaat zeker nog een week duren. De koffers zijn weer uitgepakt. We hopen op regen.